الشيخ الأميني ( مترجم : جمعي از مترجمين )
335
الغدير ( فارسي )
بشمار آورده ، در تفسير قول خداى تعالى : * ( بِأَنَّ الله مَوْلَى الَّذِينَ آمَنُوا ) * گويد : ولىّ و مولى در معنى يكسانند ، و اوست كه سزاوارتر بخلق خود و متولى امور ايشان است ( 1 ) و ابو الحسن واحدى در تفسيرش « الوسيط » و قرطبى در جلد 4 تفسيرش در ص 232 در تفسير قول خداى تعالى در سورهء آل عمران : * ( بَلِ الله مَوْلاكُمْ ) * و ابن اثير در جلد 4 « النهايه » ص 246 ، و زبيدى در جلد 10 « تاج العروس » ص 398 ، و ابن منظور در « لسان العرب » ص 20 ( به اين معنى اشعار نمودهاند ) و چنين گفتهاند : و از اين قبيل است حديث : « أيّما امرأة نكحت به غير اذن موليها فنكاحها باطل » و در روايت ديگر : « به غير اذن وليّها » مذكور است ، يعنى : « متولَّى امرها » ، و بيضاوى در تفسير قول خداى تعالى : * ( . . ما كَتَبَ الله لَنا هُوَ مَوْلانا ) * ( سورهء توبه ) در جلد 1 تفسيرش در ص 505 ، و در قول خداى تعالى : * ( وَاعْتَصِمُوا بِالله هُوَ مَوْلاكُمْ ) * ( سوره حجّ ) در جلد 2 ص 114 ، و در قول خداى تعالى : * ( وَالله مَوْلاكُمْ ) * ( سورهء تحريم ) در جلد 2 ص 530 و ابو السعود عمادى در تفسير قول خداى تعالى * ( وَالله مَوْلاكُمْ ) * ( سورهء تحريم در حاشيهء تفسير رازى ) جلد 8 ص 183 و در قول خداى تعالى : * ( هِيَ مَوْلاكُمْ ) * ، و راغب در « مفردات » و احمد بن حسن زاهد در واجكى در تفسيرش گويند : مولى ، در لغت كسى است كه متولى ( عهده دار ) مصالح تو است ، بنابر اين ، او مولاى تو است : قيام بامور تو را دنبال مىكند و تو را بر دشمنانت يارى مينمايد ، و به همين مناسبت ، ابن عم و معتق ، مولى ناميده شده و سپس اين كلمه ( مولى ) اسم گرديده براى كسى كه چيزى ( امرى ) را در بر ميگيرد ( عهده دار مىشود ) و از آن جدا نميشود ، و زمخشرى در « كشّاف » و ابو العباس ، احمد بن يوسف شيبانى كواشى - متوفاى سال 680 در تلخيصش ، و نسفى در تفسير قول خداى تعالى : * ( أَنْتَ مَوْلانا ) * ، و نيشابورى در « غريب القرآن » در قول خداى تعالى : * ( أَنْتَ مَوْلانا ) * و قول خداى تعالى : * ( فَاعْلَمُوا أَنَّ الله مَوْلاكُمْ ) * و قول خداى تعالى : * ( هِيَ مَوْلاكُمْ ) * ، ( به اين معنى اشعار نمودهاند ) ، و قسطلانى
--> ( 1 ) اين معنى را شريف مرتضى در ( شافى ) از او حكايت نموده .